Mã đề – thần dược đối với sức khỏe con người

0 1

Không chỉ có tác dụng trong việc chữa đái rắt, cây mã đề còn mang đến nhiều tác dụng vô cùng hiệu quả trong việc bảo vệ sức khỏe, đẩy lui bệnh tật cho chúng ta. Sau đây, hãy cùng chúng tôi theo dõi những tác dụng của cây mã đề để hiểu rõ hơn nhé! 

Cây mã đề là cây gì?

Cây mã đề hay còn gọi là mã tiền á, xa tiền, cây có tiên khoa học là  Plantago asiatica L là một chi chứa khoảng 200 loài thực vật có kích thước nhỏ, được gọi chung là mã đề. Các loài mã đề mọc ở nhiều nơi trên thế giới, bao gồm Châu Mỹ, Châu Á, Úc, New Zealand, Châu Phi và Châu Âu. Nhiều loài trong chi phân bổ rộng khắp thế giới như là một dạng cỏ dại.

Ở Việt Nam cây mã đề lá lớn được trồng phổ biến để làm rau và cây mã đề lá nhỏ mọc hoang dại trên khắp cả nước chủ yếu được dùng làm thuốc.

Mã đề là cây thân thảo, sống lâu năm, tái sinh bằng nhánh và hạt, thân cao khoảng 10–15 cm. Lá có cuống dài, hình trứng (ảnh) dài 5–12 cm, rộng 3,5 – 8 cm, đầu tù, hơi có mũi nhọn. Mã đề rất dễ nhận ra bởi phiến lá hình thìa, đôi khi hình trứng, có gân hình cung dọc theo sống lá và đồng quy ở ngọn và gốc lá. Hoa mọc thành bông, có cán dài 10–15 cm, xuất phát từ kẽ lá, hoa dài lưỡng tính, đài 4, xếp cheo, hơi dính ở gốc, tràng màu nâu tồn tại, gồm 4 thùy nằm sen kẽ ở giữa các lá đài. Nhị 4 chỉ nhị mảnh, dài, 2 lá noãn chứa nhiều tiểu noãn.

Mùa hoa nở trong tháng 7-8. Hoa thụ phấn nhờ gió và phát tán bằng hạt. Quả hộp trong chứa nhiều hạt màu nâu đen bóng. Hạt rất nhỏ nhưng có thể thu hoạch và nghiền nát để trích lấy dung dịch keo bột. Một cây có thể sản sinh hàng ngàn hạt, hạt khuếch tán nhờ gió.

Cây mã đề được tìm thấy trong nhiều môi trường sống khác nhau, từ những vùng ẩm ướt ở đồng bằng, vùng ven biển cho đến các khu vực bán sơn địa và vùng núi cao. Loài cây này trở thành loài cỏ dại có tính quốc tế, trở thành loài cây xâm nhập nguy hiểm ở một số nước.

Trong lá cây Mã đề giàu canxi và các khoáng chất khác, với 100 gram lá chứa một lượng vitamin A tương đương với củ cà rốt. Toàn thân chứa một glucozit gọi là aucubin hay rinantin còn gọi là aucubozit. Trong lá có chất nhầy, chất đắng, carotin, vitamin C, vitamin K yếu tố T. Trong hạt chứa chất nhầy, axit plantenolic, adnin và cholin.

Mã đề - thần dược đối với sức khỏe con người

Tác dụng của cây mã đề đối với sức khỏe

Là thuốc kháng viêm tự nhiên

Cây mã đề có hàm lượng lớn allantoin và apigenin, đây là những chất kháng viêm tự nhiên vô cùng hữu ích.

Khắc phục tổn thương hệ thần kinh

Loại thảo mộc này có chứa chất giúp chữa bệnh liên quan tới thần kinh hữu hiệu gọi là aucubin, nó có thể chữa lành các dây thần kinh bị tổn thương.

Tăng năng lượng cho tế bào

Chất baicalein tự nhiên được tìm thấy trong cây mã đề đã được chứng minh có thể hỗ trợ trong việc sửa đổi ty thể (trung tâm năng lượng của tế bào). Ty thể khỏe mạnh là một phần của cơ thể khỏe mạnh.

Phòng ngừa và điều trị viêm gan

Các hợp chất tự nhiên được biết đến như axit oleanolic có cả các chất chống virut và bảo vệ gan, có thể hữu ích trong việc phòng ngừa hoặc điều trị viêm gan.

Chữa bệnh đường hô hấp

Cây mã đề được các chuyên gia y tế sử dụng để giảm tắc nghẽn phế quản, viêm thanh quản, kích ứng và viêm phổi, ho.

Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng loại thảo mộc này có khả năng chữa các bệnh đường hô hấp cũng như viêm phế quản.

Ngăn ngừa ung thư

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Ethnopharmacology cho thấy chất chiết xuất từ cây mã đề có tác dụng ức chế sự phát triển của tế bào ung thư ở người, chúng đóng vai trò quan trọng trong việc chống lại ung thư tự nhiên hoặc kết hợp với hóa trị hoặc xạ trị.

Các nhà khoa học cũng tin rằng loại thảo mộc này có thể giúp ngăn ngừa tổn thương DNA thường gây ra bởi các tế bào ung thư.

Giảm đau

Cây mã đề đã được sử dụng để làm giảm đau răng, loét, tiêu chảy, bệnh gout và nhiễm trùng thận.

Trị côn trùng cắn

Nếu bị muỗi, ong hay bất cứ loại côn trùng nào đốt, bạn chỉ cần giã nhỏ lá mã đề và đắp vào vùng da bị tổn thương để giảm đau và giúp vết thương mau lành.

Thuốc trị rắn cắn

Mặc dù công dụng này vẫn còn đang được các nhà khoa học nghiên cứu nhưng từ xa xưa người Mỹ bản địa và người châu Âu thường dùng rễ cây mã đề làm thuốc trị rắn cắn.

Cai thuốc lá

Cây mã đề tạo ra một ác cảm tự nhiên đối với thuốc lá, giúp người nghiện thuốc lá dễ dàng cai.

Nó có thể được sử dụng trong các hình thức khác nhau như trà hoặc chiết xuất xịt miệng.

Đối với trà, chỉ cần thêm một muỗng cà phê lá khô vào một cốc nước sôi, ngâm ít nhất 10 phút, sau đó uống trước khi hút thuốc.

Nhiều người thấy rằng điều này giúp loại bỏ được thèm muốn hoặc họ không muốn hút hết cả điếu thuốc.

Lưu ý khi sử dụng mã đề:

  • Lá: Phụ nữ mang thai dùng cần phải thận trọng. Người già đái đêm nhiều, thận kém không nên dùng.
  • Hạt: Không phải thấp nhiệt nên dùng thận trọng.
  • Những người đi tiểu nhiều, táo bón, không có thấp nhiệt, thận hư, dương khí hạ giáng thì không nên dùng.
  • Sử dụng mã đề chú ý kiêng chất kích thích, gây nóng như rượu, bia, cà phê, các loại gia vị nóng.

>>> Công dụng tuyệt vời từ loại cỏ mọc đầy vườn: mần trầu